شاید بتوان گفت كه در سالهای پس از شهادت سید مرتضی آوینی، قلم‌فرسایی‌های متعددی در باب اندیشه این شهید بزرگوار شده است. اگر با زبان اهل سینما از این مسئله سخن رانده شود، باید گفت كه محتوای متعددی از «كلوزآپ»  آوینی منتشر شده، اما به «لانگ شات»  تفكر وی كمتر پرداخته شده است. البته تحریرات تحسین برانگیز «مرحوم دكتر محمد مددپور» در تبیین تفكر آوینی از نظر نگارنده این سطور مغفول نمانده است. اما آنچه كه بیشتر در حوزه عمل قابل مشاهده است، نگاه‌های یكسانی است كه از اندیشه و عمل آوینی می‌شود. شاید اگر تلاشهای مرحوم مددپور نیز نمایان نمی‌گشت، آوینی توسط فرصت‌طلبان مصادره می‌شد. هرچند كه اعمال و گفتارهای آوینی از صریح‌ترین لهجه ممكن برخوردار است، اما یال و كوپال دستگاه‌های عظیم حقه‌بازی رسانه‌ای، هر كسی را در ورطه تفكر دچار پریشانی می‌كند.
نگارنده این سطور نیز هرچند معتقد است كه تفكر دینی، فرهنگی و هنری آوینی در قالب لانگ‌شات نمی‌گنجد و وسعتی به پهنای هستی دارد، اما چه بسا با قلمفرسایی گرفتار كلوزآپ دیگری شود! تحریر حاضر نیز تاملی كوتاه بر اندیشه آوینی است و ادعایی بیش از این ندارد و به دنبال سرچشمه‌های تفكر هنری شهید آوینی در باب سینما است....

نسخه کامل این مقاله را می توانید در این صفحه و در سایت در حوالی فرهنگ و هنر بخوانید

---

این مقاله در شماره آذر ماه 1389 ماهنامه تخصصی «سینما رسانه» منتشر شده است. 

این روزها همه جا سخن از سریال‌های کانال های تلویزیونی و ماهواره‌ای است و به وضوح می‌توان رقابت شبکه‌های ملی را با کانال‌های ماهواره‌ای مشاهده کرد. به طوری که رسانه ملی در این ماه‌ها تمام سعی خود را برای حفظ مخاطبان خود در مقابل تهاجم شبکه‌هایی همچون فارسی‌وان به کار برده است. در ماه‌های اخیر نیز کنداکتور پخش شبکه‌های ملی مملو از سریال‌های مناسبتی بوده است تا با پخش مداوم و شبانه، در میان جامعه اثرگذار باشد. فصل تابستان، ماه رمضان و هفته دفاع مقدس بهانه‌هایی است تا تلویزیون با پخش هر شبی سریال، میهمان خانه‌های مردم ایران‌زمین باشد. دهه اول ماه محرم، دهه فجر و عید نوروز نیز مناسبتهای دیگر هر سال است که فضای خاص خود را می‌طلبد و رسانه ملی نیز دغدغه زیادی برای تولید سریال‌های مناسبتی برای این ایام دارد. اما به غیر از این ایام خاص، در باقی‌مانده روزهای سال نیز، شبکه‌های مختلف تلویزیونی شاهد پخش مجموعه‌های داستانی متعددی است.

نسخه کامل این مقاله را می توانید در این صفحه و در سایت در حوالی فرهنگ و هنر بخوانید

---

این مقاله در شماره آبان ماه 1389 ماهنامه تخصصی «سینما رسانه» منتشر شده است. 

مرکز مطالعات و برنامه ریزی رسانه ها به مناسبت هفدهمین جشنواره مطبوعات و خبرگزاریها کتاب مجموعه مقالات با  عنوان «بررسی راهکارهای تحقق رسالت مطبوعات در جمهوری اسلامی ایران» را منتشر کرد.
این مرکز پیش از این طی فراخوانی از پژوهشگران حوزه مطالعات رسانه درخواست کرده بود که مقالات خود را برای جشنواره در اختیار مرکز مطالعات و برنامه ریزی رسانه ها قرار دهند. در میان مقالات منتشره مقاله من با عنوان «رسانه های غربی؛ روایت اخبار در قفس انحصار؛ تحلیل روایت برجسته سازی و انتشار یک داستان خبری در بی بی سی فارسی» نیز برگزیده و در این کتاب به چاپ رسیده است که اگر وقتی حاصل شود در سایت در حوالی فرهنگ و هنر منتشر خواهم کرد.
اما متن خبر (لینک اصلی) و عناوین بقیه مقالات این مجموعه:

دفتر مطالعات و برنامه ریزی رسانه ها منتشر کرد
مجموعه مقالات هفدهمین جشنواره و نمایشگاه بین المللی مطبوعات و خبرگزاری ها



مجموعه مقالات هفدهمین جشنواره و نمایشگاه بین المللی مطبوعات و خبرگزاریها با عنوان بررسی راهکارهای تحقق رسالت مطبوعات در جمهوری اسلامی ایران، به همت دفتر مطالعات و برنامه ریزی رسانه ها منتشر و در اختیار بازدیدکنندگان از نمایشگاه قرار گرفت.
به گزارش روابط عمومی دفتر مطالعات و برنامه ریزی رسانه ها این مجموعه، مشتمل بر 10 مقاله علمی و تخصصی در حوزه مطبوعات و رسانه می باشد که توسط پژوهشگران و صاحبنظران حوزه های مرتبط به نگارش و تحریر درآمده است.
بنابراین گزارش، عنوان مقالات منتشره بدین شرح می باشد:

-          الگوی هنجاری مطبوعات از دیدگاه امام خامنه ای (مدظله العالی)

-          راهبردها و راهکارهای تحقق رسالت مطبوعات در عرصه مقابله با جنگ نرم

-          مطبوعات و رسالت آگاهی بخشی به افکار عمومی

-          آزادی مطبوعات در گذر حق دسترسی آزاد به اطلاعات

-          مطبوعات، غرب زدگی و جریان روشنفکری

-          استبدار و رسانه های غربی؛ درآمدی بر سانسور در  رسانه های خارجی

-          مطبوعات، فرهنگ عمومی و انسجام اسلامی ایران

-          رسانه های غربی؛ روایت اخبار در قفس انحصار

-          پیوند و تعامل روشنفکری و مطبوعات در ایران

-          رسالت مطبوعات در جنگ نرم با تأکیید بر سخنان مقام معظم رهبری

گفتنی است،این مجموعه از مقالات ارسالی تهیه شده است که دفتر مطالعات و برنامه ریزی رسانه ها، طی یک فراخوان از عموم صاحبنظران و پژوهشگران این حوزه خواسته بود تا آثار و نتایج تحقیقات خود را برای داوری در اختیار  کارشناسان و هیئت داوران دفتر قرار دهند.

معرفی کتاب در روزنامه اطلاعات
بررسی راهكارهای تحقق رسالت مطبوعات در جمهوری اسلامی ایران
مجموعه مقالات هفدمین جشنواره و نمایشگاه بین‌المللی مطبوعات و خبرگزاری‌ها
ناشر: دفتر مطالعات و برنامه‌ریزی رسانه‌ها، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی
215ص

بی‌گمان نقش مطبوعات در عرصه اطلاع‌رسانی، بالندگی و رشد افكار و اندیشه‌های افراد جامعه حائز اهمیت است. مطبوعات تجلی‌گاه خواست‌ها، نیازها و تمایلات یك جامعه و در عین حال مظهر رشد فرهنگی و تحمل‌پذیری سیاسی و نشانه وجود آزادی در جامعه می‌باشد. مطبوعات به عنوان حد واسط مردم ـ حاكمیت و نخبگان قادر است نقش ممتاز و بی‌بدیلی در طی مسیر یك ملت و كشور به سوی سعادت و بصیرت همگانی ایفا كند. انتظار قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و قانون مطبوعات نیز همین است كه مطبوعات بتوانند به ارتقای آگاهی‌های عمومی و ترویج و تبلیغ فرهنگ اصیل اسلامی و دینی بپردازند و این همان رسالت مطلوب مطبوعات در نظام اسلامی است.

«دفتر مطالعات و برنامه‌ریزی رسانه‌ها» در راستای رسالت علمی و پژوهشی خود در چارچوب تقویت مطبوعات و ارتقای جایگاه آن و در جهت دفاع از ارزشها و گسترش فرهنگ ناب و اصیل اسلامی و ایرانی، با به كارگیری ظرفیت‌های محققان متخصص در حوزه مطالعات رسانه‌ای و علم ارتباطات، همسو با برپایی هفدهمین نمایشگاه مطبوعات و خبرگزاری‌ها و پایگاه‌های اطلاع‌رسانی، اقدام به برگزاری فراخوان و جشنواره مقالات علمی ـ پژوهشی با عنوان «بررسی راهكارهای تحقق رسالت مطبوعات در جمهوری اسلامی ایران» نمود. به همین منظور طی فراخوانی از عموم صاحب‌نظران، متخصصان و پژوهشگران این حوزه در زمینه نگارش مقاله و تأمل در محورهای پیشنهادی دعوت به عمل آمد و این امر با استقبال چشمگیری نیز روبه‌رو شد.

پس از دریافت مقالات، كارشناسان دفتر و هیأت داوران تعدادی از آنها را به عنوان برگزیده انتخاب نمودند كه منتخبی از آنها در كتاب حاضر در اختیار علاقه‌مندان قرار گرفته است. از آن جمله این مقالات زیر است:

راهبردها و راهكارهای تحقق رسالت مطبوعات در عرصه مقابله با جنگ نرم/ مهسا ماه‌پیشانیان، مطبوعات و رسالت آگاهی‌بخشی به افكار عمومی/ نظام بهرامی‌كمیل، آزادی مطبوعات در گذر حق دسترسی آزاد به اطلاعات از منظر قوانین جمهوری اسلامی/ زهرا واعظی، مطبوعات، غرب‌زدگی و جریان روشنفكری/ گیتا علی‌آبادی، استبداد و رسانه‌های غربی؛ درآمدی بر سانسور در رسانه‌های خارجی (مطالعه موردی آمریكا)/ میثم قمشیان، مطبوعات، فرهنگ عمومی و انسجام اسلامی ایران (تبیین جامعه‌شناختی رسالت مطبوعات در ارتقای فرهنگ عمومی و انسجام جامعه اسلامی ایران)/ محمدعلی عظیم‌زاده موسوی، رسانه‌های غربی؛ روایت اخبار در قفس انحصار؛ تحلیل روایت برجسته‌سازی و انتشار یك داستان خبری در بی‌بی‌سی فارسی /مجید سلیمانی، پیوند و تعامل روشنفكری و مطبوعات در ایران؛ شاخصه‌ها و ابعاد غربزدگی مطبوعات/ سیدمجید امامی و حسین مهربانی‌فر، رسالت مطبوعات در جنگ نرم با تأكید بر سخنان مقام معظم رهبری/ محمدجعفر كبریایی.
لینک اصلی مطلب

بازتاب خبر در ایرنا

یکی از مسائلی که همواره در میان نظریه‌پردازان حوزه علوم ارتباطی به عنوان شاخه‌ای از علوم اجتماعی مورد مناقشه بوده است، نوع نگاهی است که چشم محققان و نظریه‌پردازان به «پدیده‌های اجتماعی و ارتباطی» داشته‌اند. در واقع، حقیقت آن است که گرایش عمده نظریه پردازان حوزه علوم اجتماعی معطوف به «دین زدایی» و یا به عبارتی؛ «سکولاریزاسیون» است. در واقع محقق و نظریه‌پرداز حوزه علوم ارتباطی و رسانه‌ای، هرچند گرفتار نمادها و نهادهای مادی همچون قدرت و سیاست می‌شود و به دنبال هدفی ناشناخته تلاش می‌کند، اما از سوی دیگر نیز سعی دارد که بخش‌های مختلف جامعه و فرهنگ را از زیر سیطره نماد و نهادهای دینی خارج است. بنابراین نگاه نظریه‌پرداز سکولار در اینجا از این دو نگاه خارج نیست. یا اینکه با طرح موضوع دین در نظریه‌پردازی خود، قصد دین‌زدایی دارد و یا اینکه با بی‌اهمیت شمردن جنبه‌های دینی در زندگی بشر، به انکار موضوعیت دین در مناسبات زندگی اجتماعی می‌پردازد.

نسخه کامل این مقاله را می توانید در این صفحه و در سایت در حوالی فرهنگ و هنر بخوانید

این مقاله جهت انتشار در شماره مهرماه 1389 ماهنامه تخصصی «سینما رسانه» به رشته تحریر درآمده است.

شهید سید مرتضی آوینی را تنها نمی‌توان مستندساز جنگ دانست، بلکه وی در آثار متعدد خود در قامت یک نظریه‌پرداز متبحر هنر و سینمای دینی نیز ظاهر می‌گردد. وجهی که می‌تواند نگاه ما را در بررسی آثار تصویری وی نیز بسط دهد. زیرا آنچه را که آوینی در تئوری به طبع می‌آراست، در قالب نمونه عملی بر صفحه کوچک تلویزیون نیز متجلی می‌ساخت. حضور تفکر معنوی تئوریک در کنار ابراز عملی آن در قالب مستند هنری، نکته‌ای است که باعث تمایز آثار این شهید بزرگوار از دیگر نمونه‌های عملی می‌شود. در واقع روایت فتح، تصویر عینی و تجلی‌گاه باورهای مرگ‌آگاهانه و معنوی آوینی محسوب می‌شود.

نسخه کامل این مقاله را می توانید در این صفحه و در سایت در حوالی فرهنگ و هنر بخوانید

این مقاله جهت انتشار در شماره مهرماه 1389 ماهنامه تخصصی «سینما رسانه» به رشته تحریر درآمده است.

مسئله سریال‌های شبانه و یا به عبارتی سوپ اپراها(soap-opera)  مسئله‌ جدیدی در مطالعات تئوریك تلویزیون محسوب نمی‌شود. از دیرباز و با شكل‌گیری رادیو، نسخه‌های رادیویی و بعدها نسخه‌های تلویزیونی این نوع سریال‌ها، خانواده‌ها را در ساعات شب سرگرم می‌كرده‌اند. در واقع این نوع سریال‌های خانوادگی، به سریال‌هایی اطلاق می‌شود كه با نظم معینی و در یك ساعت مشخص و با فاصله زمانی حداقل یك روز در میان برای «مصرف» اعضای بالغ و حتی نابالغ یك «خانواده»، مجال انتشار می‌یابند. وجه مشترك این سریال‌ها را می‌توان توجه صرف آنها به «زندگی روزمره خانوادگی» دانست. هرچند این نوع سریال‌ها می‌تواند از درون مایه طنز و كمدی تا ژانرهای ملودرام و حتی موقعیت‌های تراژیك برخوردار باشد، اما نكته اصلی آن است كه باید به تمام مسائل با نگاهی «ساده شده» و یا به عبارتی «سطحی» بپردازد تا مخاطبان خود را از دست ندهد. در واقع، این نوع سریالها باید طیف عظیمی از مخاطبان با سلایق و علایق مختلف را با خود همراه سازند تا وظیفه خود را به نحو احسن انجام داده باشند.
........
نسخه کامل این مقاله را می توانید در این صفحه و در سایت در حوالی فرهنگ و هنر بخوانید

---

 این مقاله جهت انتشار در شماره شهریورماه 1389 ماهنامه تخصصی «سینما رسانه» به رشته تحریر درآمده است.